ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਸਕੱਤਰ ਵੱਲੋਂ ‘ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਸੰਤ 2027’ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ

ਲਾਹੌਰ (ਨਜ਼ਰਾਨਾ ਟਾਈਮਜ਼): ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਸਕੱਤਰ ਡਾ. ਅਹਿਮਦ ਜਾਵੇਦ ਕਾਜ਼ੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ 12, 13 ਅਤੇ 14 ਮਾਰਚ 2027 ਨੂੰ ਮਨਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਬਸੰਤ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਮੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਸਬੰਧਤ ਵਿਭਾਗਾਂ ਨੂੰ ਬਸੰਤ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਨਿਰਧਾਰਤ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਪੂਰੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪਤੰਗਬਾਜ਼ੀ ’ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾਗੂ ਰਹੇਗੀ। ਪਾਬੰਦੀ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਜਾਂ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਛੱਤਾਂ ਤੋਂ ਪਤੰਗ ਉਡਾਉਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ। ਛੱਤਾਂ ਦੀਆਂ ਚਾਰਦੀਵਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਗਰਿੱਲਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 3.5 ਫੁੱਟ ਉੱਚੀਆਂ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਣੀਆਂ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹਨ।
ਇਮਾਰਤ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਛੱਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਥਾਵਾਂ ’ਤੇ ਛੱਤਾਂ, ਚਾਰਦੀਵਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪੌੜੀਆਂ ਦੀ ਲੋੜੀਂਦੀ ਮੁਰੰਮਤ 31 ਦਸੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ।
ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਲਾਹੌਰ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਛੱਤਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਕਮਜ਼ੋਰ ਇਮਾਰਤਾਂ ਅਤੇ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਛੱਤਾਂ ’ਤੇ ਬਸੰਤ ਦੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਵੀ ਪਤੰਗਬਾਜ਼ੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ।
ਛੱਤਾਂ ਦੇ ਨੇੜਿਓਂ ਲੰਘਦੀਆਂ ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਢੁੱਕਵੇਂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਤੰਗਬਾਜ਼ੀ ਲਈ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਛੱਤਾਂ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਹੁਕਮ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਸਿਟੀ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਪੁਲਿਸ ਲਾਹੌਰ ਬਸੰਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 20 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲਾਂ ’ਤੇ ਮੁਫ਼ਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਰਾਡਾਂ ਲਗਾਏਗੀ। ਲਾਹੌਰ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਸਪਲਾਈ ਕੰਪਨੀ (ਲੇਸਕੋ) ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਥਾਵਾਂ ’ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਜਾਲ ਲਗਾਉਣ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰੇਗੀ।
ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਲਾਹੌਰ ਵੱਲੋਂ ਇਸੇ ਮਹੀਨੇ ਪਤੰਗਾਂ ਅਤੇ ਪਤੰਗ ਦੀ ਡੋਰ ਬਣਾਉਣ, ਲਿਜਾਣ ਅਤੇ ਵੇਚਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੱਦਾਂ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਧੀਨ ਪਰਮਿਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ।
ਬਸੰਤ ਦੌਰਾਨ ਪਾਰਕਸ ਐਂਡ ਹਾਰਟੀਕਲਚਰ ਅਥਾਰਟੀ (ਪੀਐਚਏ) ਦਰੱਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸੀਆਂ ਪਤੰਗਾਂ ਨੂੰ ਉਤਾਰ ਕੇ ਹਟਾਏਗੀ, ਜਦਕਿ ਲੇਸਕੋ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਖੰਭਿਆਂ ਅਤੇ ਤਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸੀਆਂ ਪਤੰਗਾਂ ਤੇ ਡੋਰ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਿਭਾਏਗੀ।

ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਫਟਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਮਾਣ ਪੱਤਰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੋਣਗੇ। ਛੱਤਾਂ ’ਤੇ ਅੱਗ ਫੜਨ ਵਾਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਰੱਖਣ ’ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਪਾਬੰਦੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਥਾਵਾਂ ’ਤੇ ਮੁੱਢਲੀ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਸਾਮਾਨ ਰੱਖਣਾ ਵੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੋਵੇਗਾ।
ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਮੁੱਖ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਮਾਪਿਆਂ, ਸਰਪ੍ਰਸਤਾਂ ਅਤੇ ਸਮਾਗਮ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਦੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਛੱਤਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਥਾਵਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਇਮਾਰਤ ਮਾਲਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਵੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੋਣਗੇ।
ਅਧਿਕਾਰਤ ਅਧਿਕਾਰੀ ਛੱਤਾਂ ਅਤੇ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨਗੇ। ਸੁਰੱਖਿਆ ਹਦਾਇਤਾਂ ਜਾਂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਇਮਾਰਤ ਨੂੰ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਲਾਹੌਰ ਵੱਲੋਂ ਸੀਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇਗਾ।
ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਾ ਕਰਨ ਕਾਰਨ ਵਾਪਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਹਾਦਸੇ, ਸੱਟ, ਮੌਤ ਜਾਂ ਹੋਰ ਉਲੰਘਣਾ ਲਈ ਇਮਾਰਤ ਮਾਲਕਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮਨੋਰੰਜਨ ਨਾਲੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਜਾਨ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦੇਣ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ, ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਜਾਂ ਅਣਉਚਿਤ ਸਰਗਰਮੀ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪੁਲਿਸ ਹੈਲਪਲਾਈਨ 15 ’ਤੇ ਦੇਣ।

ਸਜ਼ਾਵਾਂ

12 ਤੋਂ 14 ਮਾਰਚ 2027 ਦੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਂ ਬਾਅਦ ਪਤੰਗ ਉਡਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ 5 ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੀ ਕੈਦ ਅਤੇ 20 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਜੁਰਮਾਨਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਲਏ ਬਿਨਾਂ ਪਤੰਗਾਂ ਜਾਂ ਪਤੰਗ ਦੀ ਡੋਰ ਬਣਾਉਣ, ਲਿਜਾਣ ਜਾਂ ਵੇਚਣ ’ਤੇ 7 ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੀ ਕੈਦ ਅਤੇ 50 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਜੁਰਮਾਨਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਬਸੰਤ ਦੌਰਾਨ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਤੰਗ-ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ, ਇਲਾਕਾ ਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਜਾਂ ਅਸ਼ੋਭਨੀ ਅਤੇ ਅਣਉਚਿਤ ਵਿਹਾਰ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਮਨਾਹੀ ਹੋਵੇਗੀ।
ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗ੍ਰਹਿ ਸਕੱਤਰ ਜ਼ੈਨਬ ਖਾਨ, ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਲਾਹੌਰ, ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਲਾਹੌਰ, ਡੀਆਈਜੀ ਆਪਰੇਸ਼ਨਜ਼ ਲਾਹੌਰ, ਚੀਫ਼ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਅਫ਼ਸਰ ਲਾਹੌਰ, ਵਧੀਕ ਸਕੱਤਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਵਧੀਕ ਸਕੱਤਰ ਨਿਆਂ, ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਕਾਨੂੰਨ, ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸਿਵਲ ਡਿਫੈਂਸ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਲੇਸਕੋ, ਪੀਐਚਏ, ਵਾਲਡ ਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਲਾਹੌਰ ਅਥਾਰਟੀ ਅਤੇ ਲਾਹੌਰ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਅਥਾਰਟੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹਾਜ਼ਰ ਸਨ।